Choroba hemoroidalna to bardzo częsty problem zdrowotny, który dotyczy odbytu i odbytnicy. Szacuje się, że może dotyczyć od 4% do nawet 55% populacji na świecie. Choć najczęściej objawia się jako niewielkie krwawienie, ból lub uczucie dyskomfortu podczas wypróżniania, to jej wpływ na jakość życia może być bardzo duży.
Hemoroidy to naturalne struktury naczyniowe w kanale odbytu – tzw. guzki krwawnicze. Pomagają one uszczelniać odbyt i kontrolować wydalanie. Problem zaczyna się wtedy, gdy ulegają one przekrwieniu, powiększeniu lub wypadają na zewnątrz.
Co sprzyja hemoroidom?
Choroba hemoroidalna nie ma jednej konkretnej przyczyny. To raczej efekt wielu czynników, takich jak:
- zaparcia i długie przesiadywanie w toalecie,
- dieta uboga w błonnik,
- brak ruchu,
- ciąża i poród,
- długotrwałe siedzenie,
- czynniki genetyczne.
Coraz częściej zwraca się także uwagę na rolę mikrobioty jelitowej, czyli zespołu bakterii i innych drobnoustrojów zasiedlających nasze jelita.
Mikrobiota jelitowa – strażnik zdrowych jelit
Mikrobiota to zbiorowisko miliardów mikroorganizmów, które żyją w naszych jelitach. Pomagają one:
- trawić pokarm i wchłaniać składniki odżywcze,
- wspierać odporność,
- regulować pracę jelit,
- chronić przed szkodliwymi bakteriami,
- produkować ważne związki, np. witaminy czy krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe.
W prawidłowych warunkach mikroflora utrzymuje równowagę i wspiera zdrowie. Ale gdy dojdzie do zaburzenia tej równowagi – mówimy o dysbiozie – mogą pojawić się różne problemy trawienne, a nawet choroby.
Zaparcia, mikrobiota i hemoroidy – łańcuch powiązań
Zaparcia są jednym z głównych czynników prowadzących do rozwoju hemoroidów. Twardy stolec, długie parcie, zaleganie mas kałowych – wszystko to prowadzi do wzrostu ciśnienia w odbytnicy i dysfukncji guzków krwawniczych.
Co ciekawe, naukowcy zauważyli, że skład mikrobioty jelitowej u osób z zaparciami różni się od osób zdrowych. U pacjentów z przewlekłymi zaparciami często występuje:
- mniej korzystnych bakterii (Lactobacillus, Bifidobacterium),
- więcej bakterii metanogennych, które spowalniają perystaltykę,
- zaburzenia w bakteryjnej produkcji serotoniny – substancji wpływającej na ruchy jelit.
Mówiąc prościej: nieprawidłowa mikrobiota bakteryjna może utrudniać wypróżnianie, co z kolei zwiększa ryzyko hemoroidów.
Czy bakterie mogą mieć wpływ bezpośrednio na hemoroidy?
Nowe światło na ten temat rzuca badanie z 2024 roku (Yang i wsp.). Po raz pierwszy wykazano w nim możliwy związek przyczynowy między składem mikrobioty jelitowej a występowaniem hemoroidów.
Zastosowano nowoczesną metodę analizy genetycznej (randomizacja mendelowska) na próbie niemal miliona osób. Co wykazano:
Bakterie, które mogą chronić przed hemoroidami:
- Cyanobacteria – mogą działać przeciwzapalnie,
- Phascolarctobacterium – wspierają produkcję korzystnych dla zdrowia jelit SCFA (krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych),
Bakterie zwiększające ryzyko hemoroidów:
- Ruminococcaceae UCG 002
- Peptostreptococcaceae
- Oscillospira
- Alcaligenaceae
- Burkholderiales
Ciekawostka: dla bakterii Oscillospira zaobserwowano też odwrotną zależność – osoby z hemoroidami miały ich więcej, ale niewykluczone, że to same hemoroidy sprzyjają ich namnażaniu się.
Co to oznacza?
To pierwsze badanie, które sugeruje, że mikrobiota może wpływać nie tylko pośrednio (przez zaparcia), ale i bezpośrednio na rozwój hemoroidów. Daje to nadzieję, że w przyszłości mikroorganizmy jelitowe będą nie tylko czynnikiem ryzyka, ale również celem leczenia.
Probiotyki – naturalne wsparcie w walce z hemoroidami
Probiotyki to żywe, korzystne bakterie, które można przyjmować najczęściej w formie suplementów. Ich głównym zadaniem jest przywracanie równowagi mikrobioty jelitowej.
Jak probiotyki mogą pomóc przy hemoroidach?
- Ułatwiają wypróżnianie – wspierają perystaltykę i poprawiają konsystencję stolca.
- Zmniejszają zaparcia – eliminując główny czynnik ryzyka hemoroidów.
- Działają przeciwzapalnie – poprawiają stan śluzówki jelita i odbytu.
- Regenerują mikrobiotę – po antybiotykoterapii lub niewłaściwej diecie.
Jak dostarczać prozdrowotne bakterie?
Źródła naturalne:
- Jogurt naturalny z żywymi kulturami bakterii
- Kefir
- Kiszonki (kapusta, ogórki, buraki)
- Kombucha
Suplementy:
- Kapsułki lub proszki dostępne w aptekach – warto wybierać preparaty zawierające dobrze przebadane szczepy, np. Lactobacillus rhamnosus PL1.
- Warto łączyć probiotyki z prebiotykami (czyli ich "pożywką") – np. inuliną.
Proctolact-M – specjalistyczny probiotyk wspierający jelita w chorobie hemoroidalnej.
Na podstawie polskiego badania klinicznego z 2017 roku (Borycka-Kiciak i wsp.), szczep Lactobacillus rhamnosus PL1 zawarty w preparacie Proctolact-M może wspomagać odbudowę prawidłowej mikroflory u pacjentów z dolegliwościami proktologicznymi – w tym również z hemoroidami.
Proctolact-M to nowoczesny probiotyk stworzony z myślą o pacjentach z dolegliwościami proktologicznymi – w tym również z chorobą hemoroidalną. Zawiera szczepy Lactobacillus rhamnosus PL1 oraz Lactobacillus reuteri 5454, co ważne wzbogacony jest także o prebiotyk – inulinę.
W badaniu wzięła udział grupa 24 pacjentów, u których — mimo leczenia choroby zasadniczej — objawy proktologiczne (np. związane z hemoroidami albo stanami zapalnymi dolnego odcinka jelita grubego) nie ustąpiły.
Przez 9 tygodni pacjenci przyjmowali suplementację probiotykiem Proctolact-M. Po zakończeniu kuracji oceniano:
- objawy kliniczne (ból, wzdęcia, dyskomfort, parcia, inne dolegliwości),
- skład mikrobioty jelitowej (na podstawie badań kału).
Po zakończeniu suplementacji naukowcy zaobserwowali:
- Znaczne zmniejszenie bólu – po 12 tygodniach od rozpoczęcia przyjmowania probiotyku Proctolact-M ból oceniany przez pacjentów był istotnie niższy w porównaniu z początkiem badania.
- Zmniejszenie wzdęć i uczucia dyskomfortu w jamie brzusznej – objawy te zaczęły się poprawiać już po 3 tygodniach suplementacji.
- Zmiany w mikrobiocie jelitowej — u 15 z 17 pacjentów (~88%) w grupie pacjentów z chorobą hemoroidalną, po 3 tygodniach suplementacji, zaobserwowano istotny wzrost liczby bakterii z rodzaju Lactobacillus, a w tym samego szczepu Lactobacillus rhamnosus PL1, co świadczyło o skutecznej kolonizacji jelit tym szczepem.
Badanie sugeruje, że probiotyk Proctolact-M może być cennym wsparciem dla osób z dolegliwościami odbytu — także z hemoroidami — zwłaszcza pod kątem:
- poprawy komfortu (mniejszy ból i dyskomfort),
- przywrócenia równowagi mikrobioty jelitowej,
- zwiększenia obecności "dobrych" bakterii w jelitach, co może sprzyjać optymalnemu pasażowi jelitowemu.
Dlaczego warto wybrać Proctolact-M?
- zawiera konkretny, przebadany szczep o działaniu wspierającym mikrobiotę jelitową w chorobach odbytu,
- może stanowić element codziennej profilaktyki i wspomagania terapii hemoroidów,
- doskonały dla osób z zaburzeniami rytmu wypróżnień, zaparciami czy po przebytych infekcjach okołoodbytniczych,
- odpowiedni również jako uzupełnienie leczenia po zabiegach chirurgicznych w obrębie odbytnicy.
Probiotyki dla pacjentów z dolegliwościami proktologicznymi
Podsumowanie
Mikrobiota jelitowa to nowy, ale niezwykle obiecujący obszar w leczeniu i profilaktyce hemoroidów. Dbając o zdrowie jelit – dietą, ruchem i probiotykami – można nie tylko łagodzić objawy, ale też realnie wpływać na przyczyny choroby.
Proctolact-M to produkt, który powstał z myślą o tych, którzy szukają skutecznego, naturalnego i bezpiecznego wsparcia w walce z hemoroidami.
Piśmiennictwo:
- Liang Y, Ren T, Li R, Yu Z, Wang Y, Zhang X, Qin Z, Li J, Hu J, Luo C. Natural Products with Potential Effects on Hemorrhoids: A Review. Molecules. 2024; 29(11):2673.
- Lohsiriwat V. Hemorrhoids: from basic pathophysiology to clinical management. World J Gastroenterol. 2012 May 7;18(17):2009-17.
- Palumbo VD, Tutino R, Messina M, Santarelli M, Nigro C, Lo Secco G, Piceni C, Montanari E, Barletta G, Venturelli P, Geraci G, Bonventre S, Lo Monte AI. Altered Gut Microbic Flora and Haemorrhoids: Could They Have a Possible Relationship? J Clin Med. 2023 Mar 12;12(6):2198.
- Yang F, Lan Z, Chen H, He R. Causal associations between human gut microbiota and hemorrhoidal disease: A two-sample Mendelian randomization study. Medicine (Baltimore). 2024 Mar 29;103(13):e37599.
- Borycka-Kiciak K, Strus M, Pietrzak P, Wawiernia K, Mikołajczyk D, Gałęcka M, Heczko P, Tarnowski W. Clinical and microbiological aspects of the use of Lactobacillus rhamnosus PL1 strains in proctological patients with symptoms of chronic proctitis. Pol Przegl Chir. 2017 Jun 30;89(3):16-22.